Πώς αλλάζουν οι καιροί! Η συμμετοχή μας ως τιμώμενης χώρας στη διεθνή έκθεση βιβλίου Liber της Μαδρίτης, την εβδομάδα που μας πέρασε, με άλλα λόγια η μεγαλύτερη διοργάνωση προβολής του ελληνικού βιβλίου στο εξωτερικό από την εποχή της Φραγκφούρτης, πραγματοποιήθηκε δίχως έριδες για το ποιοι συγγραφείς θα παραστούν, χωρίς τυμπανοκρουσίες για εσωτερική κατανάλωση, και μ’ ένα κόστος για το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου που δεν ξεπέρασε τα 150.000 ευρώ.

Αποκλειστικά επαγγελματική (η είσοδος στο κοινό δεν επιτρέπεται) και εξαιρετικά σημαντική, καθώς λειτουργεί ως πύλη προς την Λατινική Αμερική, η Liber υποδέχτηκε φέτος 12.000 επαγγελματίες από 50 χώρες του κόσμου, προσφέροντας πρώτη φορά τη δυνατότητα στην Ελλάδα όχι μόνο να εκθέσει την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή της, αλλά και να διοργανώσει τόσο στη Μαδρίτη όσο και στη Βαρκελώνη σειρά εκδηλώσεων με πεζογράφους ήδη μεταφρασμένους στα ισπανικά -Βαλτινός, Κουμανταρέας, Μάτεσις, Γαλανάκη, Γιατρομανωλάκης, Φάις, Βλαβιανός, Σωτηροπούλου, Σκάσης κ.ά.- πλαισιωμένους από τους ντόπιους εκδότες τους.

Πόσο ανοιχτή είναι άραγε η ισπανόφωνη αγορά βιβλίου για μεταφράσεις από μια «μικρή» γλώσσα όπως τα ελληνικά; «Τα τελευταία χρόνια, και ιδιαίτερα μετά το 2001, παρατηρείται μια κινητικότητα», λέει η Ειρήνη Πιτσάκη, λογοτεχνική πράκτορας, στα εκδοτικά προξενιά της οποίας συγκαταλέγονται μυθιστορήματα όπως «Μικρά Αγγλία» της Ιωάννας Καρυστιάνη, το «Ερως-θέρος-πόλεμος» της Ευγενίας Φακίνου ή το «Εργοστάσιο μολυβιών» της Σώτης Τριανταφύλλου, όπως και μια πρόσφατη ανθολογία διηγημάτων, στην οποία συστεγάζονται από τους Σουρούνη και Σωτηρίου μέχρι Ζατέλη, Νόλα και Αρανίτση. «Δεν θα έλεγα ότι οι ισπανοί εκδότες ρισκάρουν, μάλλον συντηρητικά κινούνται», συνεχίζει. «Κι είναι φανερή η προτίμησή τους σε ιστορικά ή αστυνομικά μυθιστορήματα, παρά σε ψυχογραφικά. Σκεφτείτε ότι ο τόσο δημοφιλής στην Ελλάδα Ιρβιν Γιάλομ, εδώ περνά εντελώς απαρατήρητος».

Πόσοι εκδότες έσπευσαν να εκμεταλλευτούν την ενίσχυση του ΕΚΕΒΙ και, πέρα από την αποστολή των βιβλίων τους στο εθνικό περίπτερο, ταξίδεψαν ώς τη Μαδρίτη για επαγγελματικές επαφές διά ζώσης; Από τους «μεγάλους» ελάχιστοι (βλ. Καστανιώτης, Πατάκης, Κέδρος, Ψυχογιός, Εστία, Αγρα, Μεταίχμιο) κι όχι όλοι αυτοπροσώπως αλλά με καταρτισμένους υπαλλήλους τους. Τα μάτια των περισσότερων είναι στραμμένα στην έκθεση της Φραγκφούρτης που ανοίγει τις πύλες της την Τετάρτη με τιμώμενη χώρα την Κορέα, κι όπου τα επαγγελματικά ραντεβού έχουν προκαθοριστεί μήνες νωρίτερα.

«Για τη Φραγκφούρτη εργαζόμαστε σ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Τις μέρες της έκθεσης απλώς ενδυναμώνονται οι προσωπικές επαφές», διευκρινίζει η Αννα Πατάκη. Η Μαρία Κουκουβίνου από τις εκδόσεις «Λιβάνη», για παράδειγμα, έχει ήδη σημειωμένα στο καρνέ της πάνω από τριάντα ραντεβού με ξένους εκδότες, κι όπως λέει, «όσους δεν συναντήσαμε στη Μαδρίτη, θα τους δούμε εκεί». Η συμμετοχή, πάντως, του ΕΚΕΒΙ στη μεγάλη αυτή διοργάνωση θα περιοριστεί σ’ ένα σταντ μέσα στο περίπτερο της ΠΟΕΒ απ’ όπου θα διατίθεται υλικό για την δική μας έκθεση της Θεσσαλονίκης, ενώ ο αριθμός των εκδοτών που θα συμμετάσχουν με δικό τους περίπτερο σ’ αυτήν, δεν ξεπερνά τους 14.

 

7 - 16/10/2005